Gündem - 8 Mart 2026

Goldman Sachs: Hürmüz Çıkmazı Sürerse Petrol Haftaya 100 Doları Aşar

Goldman Sachs, Hürmüz Boğazı'ndan geçen ham petrol akışının normalin yalnızca yüzde 10'una gerilediğini tespit etti — bankanın başlangıçta öngördüğü yüzde 15 eşiğinin de altına düşen bu rakam, İran'ın boğazı fiilen abluka altına aldığını gösteriyor. Banka, hafta sonuna kadar krizin çözümüne yönelik bir sinyal çıkmaması halinde petrolün haftaya 100 doları aşacağını, Mart boyunca Hürmüz akışları baskılı kalmaya devam ederse fiyatın 2008 ve 2022 zirvelerini geride bırakarak 150 dolara yaklaşabileceğini öngördü. IG brokerage hafta sonu piyasasında ABD ham petrolü zaten 94 doları test etti; CSIS'ten Clayton Seigle bu şoku günlük 20 milyon varil ile tarihte görülen en büyük ani arz kesintisi olarak tanımladı — Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin tetiklediği 2022 üretim düşüşünün 17 katı büyüklüğünde.

Genel tabloda 2026'nın başından bu yana petrol fiyatı yüzde 50'nin üzerinde artmış durumda: Ocak'ta 60 dolardan başlayan yolculuk 90 doları aştı. Suudi Arabistan, BAE ve Kuveyt'teki ham petrol depolama kapasiteleri dolma noktasına geliyor; boğazdan ihracat yapılamazsa büyük petrol sahalarının üretimi durdurmak zorunda kalabileceği uyarısı yapıldı. Beyaz Saray'ın önerdiği önlemler — Suudi petrolünü Kızıldeniz'den yönlendirmek, stratejik rezervleri kullanmak, navlun sigortasına devlet güvencesi vermek — günlük 20 milyon varillik açığı kapatmaya yetmeyeceği değerlendiriliyor.

Çin Büyüme Hedefini Onlarca Yılın En Düşüğüne İndirdi

Çin, 2026 GSYİH büyüme hedefini yüzde 4,5-5 aralığına çekti — 1990'ların başından bu yana en mütevazı hedef. Hedef belirleme raporunu kaleme alan Danyang Shen, düşük hedefin yurt içi zorluklara ek olarak "herkesçe görülen küresel eğilimler" nedeniyle artan belirsizliğe karşı politika manevra alanı bırakmak amacıyla saptandığını açıkladı. Buna karşın Pekin savunma harcamaları, tüketici enflasyonu ve mali harcama hedeflerini geçen yılın seviyeleriyle büyük ölçüde sabit tuttu. The Asia Group Çin direktörü Han Shen Lin'e göre hükümet "iddialı bir hedefi ıskalamamak yerine mütevazı bir hedefi aşmayı" tercih ediyor.

Li Kıang'ın sunumu yapısal kırılganlıkları beklenmedik bir dürüstlükle ele aldı: ABD tarifelerinin etkisi resmen kabul edildi; zayıf tüketim ve yatırım büyüme ivmesini baskıladı; yerel yönetimlerin mali sıkıntısı zaman zaman maaş gecikmelerine yol açıyor. Rhodium Group verileri bu tabloyu sayısal olarak doğruluyor: 2023-2025 döneminde YZ, robotik ve elektrikli araçlar gibi yeni sektörler GSYİH'ye yalnızca 0,8 puan katkı sağlarken gayrimenkul başta olmak üzere geleneksel sektörler 6 puanlık düşüş yarattı.

Güney Kore 68 Milyar Dolarlık Piyasa İstikrar Fonunu Devreye Aldı

Cumhurbaşkanı Lee Jae Myung, Mavi Saray'da toplanan acil kabine toplantısında 100 trilyon won (68,3 milyar dolar) tutarındaki finansal piyasa istikrar fonunun derhal hayata geçirilmesini emretti. Lee, hisse senedi ve döviz piyasalarındaki oynaklığı birincil hedef olarak belirlerken fonun "yapay hisse senedi desteği" şeklinde algılanmaması gerektiğini de vurguladı. Maliye Bakanı Koo Yoon-cheol, benzin fiyatlarında tek günde yüzde 13 artış tespit edildiğini ve yakıt piyasasında kartel oluşumu ile haksız ticaret uygulamalarına yönelik yoğun denetim başlatılacağını açıkladı. Lee, gerekirse ürün türüne veya bölgeye göre akaryakıt tavan fiyatı uygulanmasını ve benzin istasyonlarının toptan alış fiyatlarını kamuoyuyla paylaşmasını incelenmesini istedi.

38 Güney Kıbrıs Gemisi Hürmüz'de, İhracatçılara 20,3 Trilyon Won Destek

Maliye Bakanı Koo, Hürmüz Boğazı'nda veya yakınında 38 Güney Koreli geminin faaliyet gösterdiğini — 26'sının doğrudan boğaz içinde bulunduğunu — ancak şu ana kadar hasar bildirilmediğini açıkladı. Orta Doğu genelinde 45 şirkete ait 289 inşaat şantiyesinde 2.592 Koreli işçi görev yapıyor; bir kısmı tahliye edilirken güvenli bölgelerde inşaat çalışmaları sürdürülüyor. Küçük ve orta ölçekli ihracatçılardan taşıma gecikmeleri, ödenmemiş alacaklar ve yüksek lojistik maliyetlerine ilişkin 49 güçlük bildirimi alındı; hükümet bu firmalara düşük faizli kredi ve genişletilmiş kredi limiti dahil 20,3 trilyon won destek paketi açıkladı. 14 Orta Doğu ülkesinde toplam 18.472 Koreli vatandaş bulunduğu ve tahliye operasyonlarının sorunsuz ilerlediği de bildirildi.

Hiçbir Ülke Kadınlar İçin Tam Hukuki Eşitliğe Ulaşmadı

8 Mart Dünya Kadınlar Günü'nde yayımlanan BM Genel Sekreterliği raporuna göre dünya genelinde kadınlar hukuki haklardan yalnızca erkeklerin yüzde 64'ü oranında yararlanıyor. Ülkelerin yüzde 54'ünde tecavüz hâlâ rıza esasına dayalı tanımlanmıyor; dünya genelinde dörtte üç ülkede kız çocukları ulusal mevzuat kapsamında zorla evlendirilebiliyor; ülkelerin yüzde 44'ünde eşit işe eşit ücret yasal güvence altında değil. Rapor, son iki yılda savaş ortamlarında cinsel şiddet vakalarının yüzde 87 artığını da belgeledi.

BM Kadın Birimi, ilerlemenin mümkün olduğuna da dikkat çekti: Ülkelerin yüzde 87'si aile içi şiddet mevzuatı çıkardı, kırk'tan fazla ülke son on yılda anayasal güvenceleri güçlendirdi. Ancak rapor yalnızca yasal düzenlemelerin yeterli olmadığını vurguluyor; damgalama, mağdur suçlama, toplumsal baskı ve yargı sistemine duyulan derin güvensizlik hukuki kazanımları pratikte engelliyor. BM Kadın Birimi İcra Direktörü Sima Bahous, nüfusun yarısına adaleti reddeden bir sistemin gerçek anlamda adaleti savunamayacağını söyledi. CSW'nin 70. oturumu 9 Mart'ta BM Genel Kurulu'nda başlıyor.

Nepal Seçimlerinde Tarihi Sonuç: Eski Rapçi'nin Partisi Ezici Zafer Kazandı

AP'nin seçim komisyonu verilerine dayanan haberi nettir: Dört yıl önce kurulan Rastriya Swatantra Partisi (RSP), doğrudan seçilen 165 sandalyenin 117'sini kazanarak hem onlarca yıldır ülkeyi yöneten Nepali Kongresi hem de Komünist Parti'yi tarihe gömdü. Proporsiyonel temsil sistemindeki 110 sandalyede de RSP yaklaşık yüzde 51 oranında önde; parti tek başına hükümet kurabilecek çoğunluğa sahip görünüyor. Başbakan adayı Balendra Shah, 2022 Katmandu belediye başkanlığı seçimini de kazanmış; geçen yıl on binlerin sokaklara döküldüğü, düzinelerce kişinin hayatını kaybettiği ve eski başbakan Khadga Prasad Oli'yi iktidardan indiren 2025 gençlik isyanının öne çıkan yüzü olmuştu.

Ekvador, Küba Büyükelçisini Sınır Dışı Etti

Trump yönetiminin yakın müttefiki Ekvador Cumhurbaşkanı Daniel Noboa, Küba'nın Quito büyükelçisi Basilio Gutierrez'i ve büyükelçilik personelinin tamamını 48 saat içinde ülkeyi terk etmesi için sınır dışı etti. Dışişleri Bakanlığı Gutierrez'i "istenmeyen kişi" ilan etti ancak resmi gerekçe açıklamadı. Havana bu adımı "dostane ilişkilerin tarihine ciddi zarar veren düşmanca ve emsalsiz bir eylem" olarak nitelendirirken ABD'nin Küba'ya yönelik baskılarının yoğunlaştığı bir dönemde bu kararın tesadüf olmadığını vurguladı.

Zelenski: Ukrayna ABD'ye İran Shahed Dronlarına Karşı Destek Verecek

Zelenski, ABD'nin Shahed dronlarına karşı koruma konusunda Ukrayna'dan "belirli destek" talep ettiğini ve kendi harekâtıyla ilgili uzmanlık ile ekipman temin etmeyi kabul ettiğini Telegram'dan duyurdu. Financial Times, Pentagon ve en az bir Körfez ülkesinin Ukrayna yapımı insansız hava aracı önleme sistemleri satın almak için görüşme yürüttüğünü aktardı. Körfez ülkeleri pahalı Patriot füzeleriyle İran dronlarını düşürürken stoklarının hızla eridiğini fark etti; Ukrayna ise 2022'den bu yana ucuz sürüm Shahed'lere karşı binlerce dolara mal olan önleyici insansız hava araçları geliştirerek bu alanda eşsiz bir deneyim biriktirdi.

Irak'ta Paralel Cephe: ABD-İsrail Operasyonları İran Bağlantılı Milis Üslerini Vuruyor

ABD-İsrail operasyonlarının, kimse sorumluluk üstlenmese de Irak'taki İran destekli Şii milisleri hedef aldığını aktaran bu politika brifingine göre 7 Mart'ta Musul'daki Halk Seferberlik Kuvvetleri (PMF) üssü vuruldu; Kataib Hizbullah, Kataib Seyyid el-Şüheda ve Asaib Ehl el-Hak gibi ABD tarafından terör örgütü olarak tanımlanan gruplar da saldırılardan nasibini aldı. PMF 2014'te kurulan resmi bir Irak güvenlik kurumu statüsünde; Irak hükümet bütçesinden yıllık 3,5 milyar dolar alıyor, ancak bünyesindeki gruplar aynı zamanda petrol kaçakçılığı ve hükümet sözleşmelerinden yıllık 1 milyar doların üzerinde ek gelir elde ediyor. FDD'ye göre militanlar 28 Şubat'tan bu yana Irak ve Irak Kürdistanı'ndaki ABD varlığına karşı 40'ı aşkın saldırı gerçekleştirdi.

Tahran'da Petrol Depoları Yanıyor, Zehirli Duman Kenti Sardı

Al Jazeera'nın Tahran muhabiri Tohid Asadi yerinde aktarıyor: ABD-İsrail saldırıları başladığından bu yana ilk kez İran'ın petrol altyapısı hedef alındı — başkentin güneydoğu, batı ve doğusundaki birden fazla yakıt deposu vuruldu. Yükselen alevler ve zehirli duman neredeyse tüm kenti kapladı; halk hem saldırıların kendisiyle hem de giderek ağırlaşan halk sağlığı kriziyle baş başa. İran bu koşullarda "Gerçek Vaat IV Operasyonu" adını verdiği yeni bir füze ve insansız hava aracı dalgası başlattığını duyurdu. İran Meclis Başkanı Kalibaf, Trump'ın "birkaç günde teslim olur" varsayımının "büyük bir hata" olduğunu söyleyerek milletinin sonuna kadar direneceğini ilan etti; üslerini ABD'ye açan Körfez ülkelerine "karşı önlem" uyarısında bulundu.

Azerbaycan Saldırısı: İran "Bağlantımız Yok" Dedi

İran Cumhurbaşkanı Pezeshkian, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev'i telefonla arayarak Nahçıvan yakınındaki saldırının İran ile bağlantısı olmadığını bildirdi ve olayın soruşturulacağını taahhüt etti. Aliyev, olayın aydınlatılması gerektiğini vurgularken İran'daki sivil kayıplar için taziyelerini iletti.

Rusya ve BAE Dışişleri Bakanları: Siviller Korunsun, Diplomasiye Dönülsün

Rus Dışişleri Bakanı Lavrov, BAE'li mevkidaşı Şeyh Abdullah bin Zayed ile görüştü. İki bakan Körfez ve İran'daki sivillere yönelik saldırıların derhal durdurulması ve BM ile diğer forumlarda diplomatik müzakereye dönülmesi çağrısında ortak tutum sergiledi.

Yedinci ABD Askeri Hayatını Kaybetti

CENTCOM, savaşın ilk hafta sonu Suudi Arabistan'daki bir saldırıda ağır yaralanan bir ABD askerinin 8 Mart'ta hayatını kaybettiğini duyurdu. Kimlik bilgileri yakınlarına bildirim yapılana kadar açıklanmayacak. Bu gelişmeyle birlikte İran savaşında hayatını kaybeden ABD askeri sayısı yediye yükseldi — Dover'da Trump'ın katıldığı tören karşılamasında altı tabut yer almıştı, yedinci kayıp ise bu törenin hemen ardından açıklandı.

İran'ın Yeni Dini Lideri: Mojtaba Hamaney

Uzmanlar Meclisi, Ayetullah Ali Hamaney'in oğlu Mojtaba Hamaney'i İran'ın üçüncü dini lideri olarak seçti. 1969 Meşhed doğumlu olan 56 yaşındaki Mojtaba Hamaney, liseden mezuliyetinin ardından 1987'de İslam Devrim Muhafızları Birliği saflarına katıldı ve İran-Irak Savaşı'nın son döneminde görev yaptı; IRGC ile bağları bugün de sürüyor. Babasının 1989'da dini lider seçilmesinin ardından Kum'da İran'ın en saygın din adamlarından ders aldı ve burada öğretmenlik de yaptı; bu süreç kendisine dini liderlik çevrelerinde önemli bir konum kazandırdı.

Uzmanlar Meclisi'nin kararının hemen ardından İslam Devrim Muhafızları Birliği, "tam itaat ve öz fedakarlık" sözleriyle Mojtaba Hamaney'e bağlılık yemini etti. Mojtaba'nın seçimi büyük tartışma yarattı: Daha önce hiçbir resmi hükümet görevi üstlenmemişti, seçilmişliği yoktu ve üst düzey bir dini unvan taşımıyordu. İsrail ordusu ise Farsça bir X gönderisinde yalnızca Mojtaba'yı değil, onun yerine geçecek her adayı ve bu seçim sürecini yürüten Uzmanlar Meclisi üyelerini de takip edeceği uyarısında bulundu. Trump ise yeni liderin kendi onayı olmadan uzun süre tutunmayacağını söyledi.

İran'ın 29. Dalga Saldırısı ve "6 Ay Savaşabiliriz" İddiası

IRGC, "Dürüst Söz 4 Harekâtı"nın 28. ve 29. dalgalarını Tel Aviv, Negev çölü, Ürdün'deki El-Azrak hava üssü ve bölgedeki ABD hava üslerine yönelik fırlattığını duyurdu. IRGC sözcüsü Ali Mohammad Naini, İran'ın mevcut operasyon temposunda en az altı aylık yoğun savaş kapasitesine sahip olduğunu açıkladı ve 200'den fazla Amerikan-İsrail mevzisinin hedef alındığını ileri sürdü. IRGC ayrıca İsrail enerji altyapısına yönelik saldırıların sürmesi halinde bölgedeki petrol tesislerini hedef alacağını uyardı. İsrail ordusu sözcüsü ise İran'ın "bölge genelinde ateş gücünün dramatik biçimde düştüğünü" açıkladı.

Körfez'de İkinci Hafta Saldırıları

Savaşın 9. gününe girilirken Körfez ülkeleri yeni saldırı dalgasıyla karşılaştı: Kuveyt uluslararası havalimanındaki yakıt tankları drone saldırısında hedef alındı, iki sınır güvenlik subayı öldürüldü ve Kuveyt ulusal petrol şirketi üretimde "ihtiyati" kesintiye gitti. Bahreyn'in Sitra adasındaki bir tatlı su arıtma tesisi İran dronelarıyla hasar gördü; ayrıca Muharraq bölgesindeki bir üniversite binasına füze parçaları düştü ve üç kişi yaralandı. Suudi Arabistan, Riyad diplomatik bölgesini hedef alan drone saldırısını hasarsız atlattığını açıkladı; dört Reuters kaynağı Suudi yetkililerinin Tahran'a saldırıların sürmesi halinde "misilleme" uyarısında bulunduğunu aktardı. Körfez İşbirliği Teşkilatı, saldırıları "en güçlü ifadelerle" kınadı.

Beyrut Merkezi Vuruldu, 517 Bin Kişi Yerinden Edildi

İsrail, Lübnan'ın yeni savaşında ilk kez Beyrut şehir merkezini vurdu: Şehrin kalbindeki bir oteli hedef alan saldırıda İran Devrim Muhafızları Kudüs Gücü komutanları öldürüldü, dört sivil hayatını kaybetti, on kişi yaralandı. Lübnan Sağlık Bakanlığı savaşın başından bu yana 400'e yakın kişinin öldürüldüğünü açıkladı; Sosyal İşler Bakanı 517.000 kişinin yerinden edildiğini, 117.000'inin devlet sığınaklarında kaldığını bildirdi. İsrail ayrıca doğu Lübnan'da bir Hizbullah helikopterini düşürdüğünü açıkladı; Hizbullah ise Haifa deniz üssünü ve Nahariye kentini drone sürüsüyle hedef aldığını duyurdu. İngiliz Dışişleri Bakanlığı Lübnan'daki personelinin bir bölümünü ihtiyati tedbir olarak çekti.

Diplomatik Trafik — Macron, Lavrov, Arap Birliği

Üç ayrı diplomatik hat aynı anda devreye girdi: Macron, savaşın başından bu yana İran Cumhurbaşkanı Pezeshkian'la görüşen ilk Batılı lider oldu; bölgedeki ülkelere yönelik saldırıların "derhal durdurulmasını" ve Hürmüz Boğazı'nın açılmasını talep etti. Macron ayrıca Trump'la da görüştü, ancak içerik açıklanmadı. Pazartesi günü Kıbrıs'a ziyaret planlayan Macron, daha önce Kıbrıs'a savunma birlikleri ile Charles de Gaulle uçak gemisini Doğu Akdeniz'e yönlendirmişti. Rus Dışişleri Bakanı Lavrov, BAE mevkidaşıyla telefon görüşmesinde hem İran'a hem Körfez ülkelerine yönelik tüm saldırıların durdurulması çağrısında bulundu. Arap Birliği Genel Sekreteri ise İran'ın Arap komşularına saldırılarını "pervasız politika" olarak tanımladı ve bu ülkelerin ABD-İsrail savaşının parçası olmadığını vurgulayarak topraklarının saldırı üssü olarak kullanılmasına izin verilmeyeceğini açıkladı.

Trump Çelişkileri — Rusya, Kürtler, Zemin Birlikleri

Trump, Air Force One'da gazetecilere art arda üç önemli açıklama yaptı: Rusya'nın İran'a ABD hedefleri konusunda istihbarat sağladığı iddialarını "önemsiz" bulduğunu, zira İran'ın bu bilgiyle bile büyük kayıplar verdiğini söyledi. Kürt güçlerini savaşa dahil etmeyeceğini belirterek "savaş bunlar olmadan da yeterince karmaşık" dedi — Trump'ın Kürtlere destek verdiğine ilişkin daha önceki raporlarla çelişiyor. Zemin birlikleri konusunda ise "zenginleştirilmiş uranyum depolarını güvence altına almak için belki gerekebilir" dedi, kesin bir red getirmedi. İtalya Başbakanı Meloni'yi "büyük lider" olarak övdü ve İtalya'nın yardımcı olmaya istekli olduğunu söyledi. Ayrıca İngiliz Başbakanı Starmer'e İngiltere'nin iki uçak gemisi göndermeyi "ciddi düşündüğünü" ama "zaten kazanılan bir savaşa geç katılanlara ihtiyaç olmadığını" ima etti.

Bölgesel Yansımalar — İsviçre, Türkiye, Bangladeş, IRIS Dena

Dört ayrı gelişme: İsviçre Savunma Bakanı Martin Pfister, ABD-İsrail saldırılarının BM Şartı'nı ihlal ettiğini ve "güç yasağını çiğnediğini" açıkladı — Avrupa'dan gelen en net uluslararası hukuk itirazı. Türk Dışişleri Bakanı Fidan, İran'da iç savaş çıkarmaya yönelik senaryolara karşı uyardı ve etnik-mezhepsel fay hatlarını hedef alan her girişimi "tarihi hata" olarak nitelendirdi; Washington'ın Kürt güçlerini silahlandırma planlarına dolaylı yanıt niteliğinde. Bangladeş, Körfez savaşının derinleştirdiği enerji krizinin ardından yakıt tayınlamasına geçti; uzun kuyruklar oluştu ve panik alımları yaşandı. Sri Lanka, batan IRIS Dena fırkateyninden kurtarılan 22 İranlı denizcinin taburcu edildiğini açıkladı; 10 denizci hâlâ tedavide, İran ordusu toplam kayıp sayısını 104 olarak güncelledi.

Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi “Farkları Yönetme” Çağrısı Yaptı

Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, Batı Asya’daki savaşın hiç yaşanmaması gereken bir çatışma olduğunu söyleyerek ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını eleştirdi. Pekin’de düzenlenen basın toplantısında konuşan Wang, “Güçlü yumruk güçlü haklılık anlamına gelmez. Dünya orman kanunlarına geri dönemez” diyerek hem savaşın meşruiyetini sorguladı hem de daha geniş uluslararası düzene gönderme yaptı.

Wang ayrıca 2026’nın Çin-ABD ilişkileri açısından kritik bir yıl olduğunu belirterek iki tarafın mevcut anlaşmazlıkları dikkatle yönetmesi, uygun bir diplomatik zemin oluşturması ve gereksiz müdahaleleri ortadan kaldırması gerektiğini söyledi. Çinli bakan, Batılı ülkelerin Ukrayna savaşı bağlamında eleştirdiği Moskova-Pekin hattı için de Çin-Rusya ilişkilerinin “sarsılmaz” olduğunu vurguladı.

ABD Büyükelçiliği Kudüs Güvenlik Uyarısını Güncelledi

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, 8 Mart 2026 tarihli güncellemesinde İsrail, Batı Şeria ve Gazze’de bulunan Amerikan vatandaşlarına hem mevcut tahliye seçeneklerinden yararlanma hem de ayrılmamaları halinde güvenli bir yerde sığınakta kalmaya hazırlanma çağrısı yaptı. Açıklamada Ben Gurion Havalimanı’ndan sınırlı çıkışların kademeli biçimde yeniden başlayacağı, ABD Dışişleri Bakanlığı’nın da kayıt yaptıran vatandaşlar için sınırlı kapasitede yardım uçuşları organize ettiği belirtildi.

Metinde ayrıca Taba sınır kapısı üzerinden Mısır’a kara yoluyla çıkışın açık olduğu, Kudüs ve Tel Aviv’den bu hatta otobüs desteği verilebileceği, sınır geçişi ve vize işlemleri için nakit ücret gerektiği aktarıldı. Büyükelçilik, 13 Mart’a kadar rutin konsolosluk hizmetlerini askıya aldığını, yalnızca acil pasaport işlemlerinin sürdüğünü duyurdu; bölgede kalan Amerikalılara ise roket, havan veya İHA saldırısı alarmı durumunda derhal sığınağa geçmeleri ve yerel makamların talimatlarını izlemeleri çağrısı yapıldı.

Suudi Arabistan’da Bir “Mermi” Yerleşim Binasına Düştü, 2 Kişi Öldü

Körfez’e yönelik İran bağlantılı saldırılar sürerken Suudi Arabistan’da bir yerleşim binasına düşen “projectile” nedeniyle iki kişi hayatını kaybetti. Cismin türü açık biçimde tanımlanmıyor; bu nedenle olayın füze, İHA parçası ya da başka bir mühimmat olup olmadığı bu görünümden teyit edilemiyor.

Olay, savaşın artık yalnızca İran-İsrail hattında kalmadığını ve Körfez ülkelerinde doğrudan can kaybına yol açan sınır aşan güvenlik sonuçları ürettiğini gösteriyor. Bu gelişme, bölgesel hava savunması, enerji altyapısı ve sivil güvenlik başlıklarını daha da kritik hale getiriyor.

İsrail Güney Lübnan’ın Nebatiye Bölgesine Yeni Hava Saldırıları Düzenledi

İsrail, Güney Lübnan’daki Nebatiye bölgesine yeni hava saldırıları düzenledi. Bu olay, savaşın yalnızca İran cephesinde değil Lübnan hattında da eşzamanlı biçimde derinleştiğini gösteriyor. Çok cepheli baskı, İsrail’in bölgesel askerî angajman alanını genişletirken Lübnan’daki yeni yerinden edilmeleri ve sınır güvenliği krizini büyütebilir.

Suudi Arabistan Riyad’ın Kuzeyinde 2 İHA’nın Engellendiğini Açıkladı

Suudi Arabistan, Riyad’ın kuzeyinde iki dronun önlendiğini duyurdu. Bu açıklama, Körfez ülkelerinin artık yalnızca dolaylı risk altında olmadığını, aktif hava savunma angajmanına girdiğini gösteriyor. Riyad çevresine uzanan tehdit algısı, enerji altyapısı, yabancı yatırım güveni ve bölgesel ulaşım hatları açısından önemli bir sinyal niteliği taşıyor.

Çin, yeni çip krizinden Hollanda’yı sorumlu tuttu

Çin, Hollandalı çip şirketi Nexperia ile Çin’deki bağlı birimi arasındaki gerilimin yeniden küresel otomotiv yarı iletkeni sıkıntısına yol açabileceği uyarısında bulundu. Reuters’ın aktardığına göre Çin Ticaret Bakanlığı, Ekim 2025’te Hollanda’nın Nexperia’yı Çinli ana şirketi Wingtech’ten fiilen ayırma süreci sonrası Çin’in Nexperia çiplerine ihracat kısıtı getirdiğini, bunun da küresel otomotiv üretiminde aksamalara neden olduğunu hatırlattı; son dönemde şirket içi yeni çatışmaların krizi yeniden tetikleyebileceğini belirtti. 

Gerilimin son halkasında Nexperia’nın Çin’deki paketleme birimi, Hollanda tarafını Çinli çalışanların sistem erişimlerini kapatmakla suçladı; Hollanda merkezi bazı BT adımlarını kabul ederken Guangdong’daki üretimin aksadığı iddiasını reddetti. Çin tarafı, uzlaşma çabalarının sonuç vermemesi halinde ortaya çıkacak yeni küresel otomotiv çip sıkıntısının sorumluluğunu “Hollanda tarafına” yükledi. South China Morning Post’un haberi de aynı ana çerçeveyi öne çıkarıyor.

Deloitte: 2026’da Yazılım Sektöründe Rekabeti Agentic AI, Maliyet Baskısı ve AI-First Ürünleşme Belirleyecek

Deloitte’un 2026 Küresel Yazılım Sektörü Görünümü, yazılım şirketlerinin artık yalnızca ürünlerine yapay zeka özelliği ekleyen firmalar değil, doğrudan “AI-first” mantığıyla ürün ve operasyon tasarlayan yapılara dönüşmek zorunda kalacağını savunuyor. Rapora göre rekabet, bir yandan kurulu müşteri tabanına ve güven unsuruna sahip yerleşik yazılım şirketleri ile, diğer yandan daha çevik fiyatlama ve uzmanlaşmış çözümler sunan AI-native girişimler arasında sertleşecek; bu süreçte hibrit fiyatlama, büyük dil modeli maliyetleri ve düşebilecek kâr marjları sektörün temel baskı alanları olacak.

Metin ayrıca yazılım geliştirme ekiplerinin daha küçük, AI destekli ve yeniden beceri kazandırılmış yapılara dönüşeceğini; siber güvenlik tarafında ise otonom yapay zeka destekli saldırılar nedeniyle savunma operasyonlarının da “agentic” hale gelmesinin beklendiğini öne sürüyor. Deloitte, şirketlerin 2026 boyunca yalnızca ürün stratejisini değil ekip yapısını, yetenek yönetimini, güvenlik mimarisini ve satın alma-birleşme kararlarını da AI çağının ekonomik gerçeklerine göre yeniden kurmak zorunda kalacağını belirtiyor.

“İstenmeden Çalışan Yazılım” Olarak AI Agent’ların Yükselişi

Times Square Chronicles’da yayımlanan yazı, yapay zeka agent’larının klasik yapay zeka araçlarından farklı olarak yalnızca komut bekleyen sistemler değil, verileri izleyen, karar alan ve görevleri sürekli biçimde yürüten otonom yazılımlar olarak öne çıktığını savunuyor. Metne göre şirketler bu sistemleri müşteri desteği, finansal izleme, pazarlama operasyonları, siber güvenlik ve envanter yönetimi gibi alanlarda denemeye başladı; böylece yazılım, pasif bir araç olmaktan çıkıp “dijital iş gücü” gibi çalışan bir yapıya dönüşüyor.

Yazı aynı zamanda bu dönüşümün risklerine de dikkat çekiyor. Otonom yazılımların hatalı fiyat değişikliği yapması, yanlış ileti gönderimi ya da belirsiz karar alma süreçleri gibi durumlarda sorumluluğun kimde olacağı, şeffaflığın nasıl sağlanacağı ve bu sistemlerin nasıl denetleneceği soruları öne çıkarılıyor; buna rağmen metin, AI agent’ların önümüzdeki on yılın en önemli teknolojik gelişmelerinden biri olabileceğini ileri sürüyor.

2026’da İzlenecek Teknoloji Eğilimleri Arasında AI Getiri Baskısı, Veri Merkezi Patlaması ve Agent’ların Üretime Geçişi Öne Çıkıyor

Times of India’nın derleme niteliğindeki yazısına göre 2026, teknoloji sektöründe yapay zekâ heyecanının “getiri kanıtlama” evresine girdiği yıl olabilir. Metin; şirketlerin AI yatırımlarında somut yatırım getirisi talep edeceğini, veri merkezlerinin Hindistan, Güneydoğu Asya, Brezilya ve Körfez’e yayıldığını, AI agent’ların pilot aşamadan gerçek iş akışlarına taşınacağını, yeni donanım biçimlerinin ortaya çıkacağını ve robotik ile siber güvenliğin daha merkezi hale geleceğini savunuyor. Yazı ayrıca küçük ve verimli modellerin, dünya modellerinin, kuantum destekli hesaplamanın ve AI kaynaklı yeni girişim dalgasının 2026’nın belirleyici başlıkları arasında olacağını öne sürüyor.

Aynı haber, bu dönüşümün eşitsiz sonuçlar doğurabileceğini de vurguluyor: veri merkezlerinin enerji ve su tüketimi yerel altyapılar üzerinde baskı yaratabilir, AI güvenliği iş dünyası için kritik bir risk alanına dönüşebilir, bazı şirketler AI yatırımını gelire çeviremezse zorlanabilir ve teknolojik güç ile servet daha dar bir elit grupta yoğunlaşabilir. Genel çerçeve, 2026’da “hype” ile gerçek kullanım arasındaki mesafenin hızla kapandığı ve teknolojinin laboratuvardan gündelik hayata geçiş süresinin belirgin biçimde kısaldığı iddiasına dayanıyor.

Trump, İran’daki Kız İlkokulu Bombalamasının İran Tarafından Yapıldığını İddia Etti

Trump, İran’daki bir kız ilkokulunun bombalanmasında ABD’nin sorumluluğuna işaret eden adli ve açık kaynak bulgularına rağmen saldırının İran tarafından yapılmış olabileceğini öne sürdü; ancak bu iddiasına herhangi bir kanıt sunmadı. Human Rights Watch ise olayın savaş suçu kapsamında soruşturulması gerektiğini ve saldırının sorumluluğunun bağımsız biçimde araştırılmasının şart olduğunu belirtti. Burada açık bir anlatı çatışması bulunuyor: Trump kanıtsız siyasi karşı iddia ileri sürerken, bağımsız insan hakları incelemesi olayın hukuki soruşturma gerektirdiğini söylüyor.

AI Agent Güvenliği, Kimlik Avı Yöntemleri ve Kritik Açıklar Gündemde

Help Net Security’nin haftalık derlemesi, siber güvenlikte geçen haftanın öne çıkan başlıklarını bir araya getiriyor ve özellikle üç ekseni öne çıkarıyor: AI agent’ların yeni saldırı yüzeyi oluşturması, klasik kimlik avı tekniklerinin daha sofistike hale gelmesi ve kurumsal sistemlerde yamalanmamış kritik açıkların sürmesi. Derlemede Microsoft’un açıkladığı OAuth yönlendirme mantığının kötüye kullanılmasıyla zararlı yazılım dağıtılan phishing kampanyası, Zenity’nin açıkladığı ve AI agent’ı kullanıcı aleyhine çevirebilen PleaseFix zafiyet ailesi, Cisco SD-WAN açıklarının aktif sömürülmesi ve Android’in Mart 2026 yamasında 100’den fazla açığın kapatılması gibi başlıklar öne çıkıyor.

Derleme ayrıca AI’nin artık yalnızca yardımcı araç değil, otonom eylem gerçekleştiren bir aktöre dönüştüğünü; buna karşılık güvenlik ekiplerinin görünürlük, denetim ve yönetişim kapasitesinin geride kaldığını savunuyor. Haftalık özet, İran bağlantılı APT faaliyetlerinden Tycoon 2FA platformunun çökertilmesine, sağlık sektöründeki siber risk kabulünden Meta Ray-Ban gizlilik tartışmasına kadar çok farklı başlıklar içerse de genel tablo, 2026’da güvenliğin artık yalnızca BT meselesi değil doğrudan yönetişim, operasyon ve iş sürekliliği sorunu haline geldiğini gösteriyor.

Pentagon’un Teknoloji Şefi, Anthropic ile Otonom Savaş Sistemleri Konusunda Çatıştığını Söyledi

Associated Press’in haberine göre Pentagon’un araştırma ve mühendislikten sorumlu müsteşarı Emil Michael, Anthropic ile yaşanan anlaşmazlığın merkezinde şirketin yapay zekâ sistemi Claude’un tam otonom silahlarda kullanımına koyduğu etik sınırlamalar olduğunu söyledi. Michael, tartışmanın özellikle Trump yönetiminin gelecekteki Golden Dome füze savunma programı ve daha geniş biçimde silahlı dron sürüleri, sualtı araçları ve benzeri sistemlerde daha yüksek otonomi arayışı etrafında sertleştiğini anlattı. Pentagon, daha sonra Anthropic’i “tedarik zinciri riski” olarak tanımlayarak savunma çalışmalarından dışladı; Trump da federal kurumlara Claude kullanımını durdurma talimatı verdi, ancak Pentagon’a geçiş için altı ay süre tanındı.

Anthropic ise yalnızca iki dar alanda sınırlama istediğini savunuyor: Amerikalıların kitlesel gözetimi ve tam otonom silahlar. Michael buna karşılık, Pentagon’un 20 yıl boyunca doğabilecek tüm askerî kullanım senaryolarını tek tek istisna üzerinden yönetemeyeceğini, bu yüzden şirketlerden “tüm yasal kullanımlara” izin vermesini istediğini belirtti. Michael’a göre Google, OpenAI ve xAI bu çerçeveyi kabul etti; Anthropic ise mevcut yapay zekâ sistemlerinin tam otonom silahları güvenle çalıştıracak kadar güvenilir olmadığını ileri sürerek direndi. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın bir sonraki aşamada mahkemeye taşınması bekleniyor.

Çin’de Beyin-Bilgisayar Arayüzleri 3-5 Yılda Yaygın Kullanıma Girebilir

Reuters’a konuşan Çinli beyin-bilgisayar arayüzü uzmanı Yao Dezhong, ülkede BCI teknolojisinin ürünler olgunlaştıkça önümüzdeki 3 ila 5 yıl içinde kamusal ve pratik kullanıma yönelmeye başlayabileceğini söyledi. Çin, bu alanı yeni beş yıllık planında kuantum, 6G, embodied AI ve nükleer füzyonla birlikte stratejik gelecek sektörleri arasına aldı; 2027’ye kadar önemli teknik atılımlar, 2030’a kadar ise iki ya da üç dünya çapında şirket yetiştirme hedefi koydu. Habere göre Çin’de 10’dan fazla insanlı invaziv BCI denemesi yürütülüyor ve bu yıl ülke çapında 50’den fazla hastanın denemelere alınması planlanıyor.

Yao, bazı pilot eyaletlerde BCI tedavilerinin ulusal sağlık sigortasına dahil edildiğini, pazarın 2027’ye kadar 5,58 milyar yuana ulaşmasının beklendiğini ve Çin’in büyük nüfus, hasta talebi, maliyet avantajlı sanayi zinciri ve STEM insan kaynağı sayesinde önemli üstünlüklere sahip olduğunu savundu. Aynı zamanda araştırma ile klinik uygulama arasındaki mesafenin hâlâ büyük bir sorun olduğunu kabul eden Yao, Çin’in invaziv, yarı invaziv ve non-invaziv modeller üzerinde çalıştığını; Neuralink’in cerrahi robotik avantajını dikkat çekici bulsa da Musk’ın izlediği teknik yönün artık Çin’de de erişilebilir hale geldiğini söyledi.

Sudan Ordusu Bara’yı Geri Aldı, Kordofan’daki Çatışmalarda En Az 51 Sivil Öldü

Sudan’ın Güney Kordofan bölgesinde ordu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) arasında şiddetlenen çatışmalarda çarşamba ve perşembe günleri arasında en az 51 sivil hayatını kaybetti. En ağır bilanço, yoğun topçu atışı ve İHA saldırılarına sahne olan Dilling kentinde görüldü; hastane kaynaklarına göre burada 28 kişi öldü, 60 kişi yaralandı. Batı Kordofan’daki el-Moclad’da ise hastane yetkilileri, orduya atfedilen bir İHA saldırısında 18 kişinin öldüğünü, 25 kişinin yaralandığını bildirdi.

Sudan ordusu ayrıca Hartum’u Kuzey Kordofan’ın başkenti el-Ubeyd’e bağlayan stratejik karayolu merkezi Bara kentini yeniden ele geçirdiğini açıkladı. Yetkililer bunu bölgedeki güç mücadelesinde dönüm noktası olarak nitelerken, RSF’nin el-Ubeyd’de bir kamu savcılığı binasını İHA ile vurduğu aktarıldı. BM yetkilileri ise Kordofan’da sivillerin kuşatma, açlık ve insani yardım yoksunluğu altında sıkıştığını vurguluyor.